Dokumenty ukrainskie w Polsce: co robic krok po kroku

Obywatel Ukrainy mieszkajacy w Polsce prędzej czy pozniej trafia na ten sam problem: urzad wojewodzki, uczelnia albo pracodawca prosi o dokument wydany w Ukrainie, a polska instytucja nie wie, co z nim zrobic bez tlumaczenia i bez pewnosci, czy potrzebny jest apostyl. Ta strona porzadkuje caly temat: co dzieje sie w Ukrainie, co dzieje sie w Polsce i w jakiej kolejnosci.

Apostyl stawia sie w Ukrainie, nie w Polsce

Pierwsza rzecz do zapamietania: apostyl na ukrainskim dokumencie stawia wylacznie ukrainski organ — Ministerstwo Sprawiedliwosci (Minjust), Ministerstwo Spraw Wewnetrznych (MVS) albo Ministerstwo Oswiaty i Nauki (MON), w zaleznosci od rodzaju dokumentu. Zaden polski urzad nie postawi apostylu na dokumencie wydanym w Ukrainie. Jesli ktos oferuje “apostyl w Polsce na ukrainski dokument”, to pomylka albo nieporozumienie co do procedury.

Dobra wiadomosc: umowa dwustronna czesto zwalnia z apostylu

Miedzy Polska a Ukraina obowiazuje od 1993 roku dwustronna umowa o pomocy prawnej (Dz.U. 1994 nr 96 poz. 459). Zgodnie z jej art. 15, oficjalne dokumenty wydane przez wlasciwe organy Ukrainy — z pieczecia urzedowa i podpisem — sa przyjmowane przez polskie urzedy bez apostylu i bez legalizacji konsularnej. To dotyczy miedzy innymi aktow stanu cywilnego, zaswiadczen i wielu dokumentow sadowych. Warunek jest jeden, ale bezwzgledny: dokument musi miec tlumaczenie przysiegle na jezyk polski, wykonane przez tlumacza przysieglego wpisanego na liste Ministerstwa Sprawiedliwosci RP.

W praktyce oznacza to, ze dla wiekszosci typowych spraw — karta pobytu, zapis dziecka do szkoly, sprawy spadkowe, rejestracja malzenstwa — nie trzeba jezdzic do Ukrainy po apostyl. Trzeba za to znalezc tlumacza przysieglego i zrobic to poprawnie za pierwszym razem, bo urzad wojewodzki odrzuci tlumaczenie zwykle, nieprzysiegle.

Kiedy apostyl jednak jest potrzebny

Sa sytuacje, w ktorych apostyl na ukrainskim dokumencie pozostaje wymagany mimo umowy dwustronnej — najczesciej wtedy, gdy dokument ma byc uzyty w trzecim kraju (nie w Polsce i nie w Ukrainie) albo gdy konkretna instytucja formalnie tego zada niezaleznie od umowy. W takim przypadku apostyl stawia sie w Ukrainie, przed tlumaczeniem, a nie po nim: kolejnosc jest taka sama jak w przypadku Hiszpanii czy innych krajow Konwencji Haskiej — najpierw pieczec na oryginale, potem tlumaczenie calosci wraz z apostylem.

Nostryfikacja dyplomu: bez apostylu przez system Syrena

Jesli chodzi o uznanie ukrainskiego dyplomu w Polsce, procedura idzie inna sciezka niz apostyl. Nostryfikacje dyplomow o wyzszym wyksztalceniu prowadza wylacznie polskie uczelnie z odpowiednia kategoria naukowa (art. 327 ustawy Prawo o szkolnictwie wyzszym i nauce), a NAWA (Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej) wydaje bezplatna opinie o dyplomie przez system Syrena — i tutaj apostyl ani legalizacja konsularna nie sa wymagane wcale. To jeden z niewielu obszarow, gdzie formalnosci sa prostsze, niz mogloby sie wydawac.

Karta pobytu i zaswiadczenie o niekaralnosci

Przy skladaniu wniosku o karte pobytu (w tym specjalna karte CUKR dla osob z ochrona czasowa PESEL UKR) urzad wojewodzki moze zazadac zaswiadczenia o niekaralnosci z kraju pochodzenia. Ukrainski wyciag o niekaralnosci zamawia sie bezplatnie przez Diia albo portal MVS, a nastepnie tlumaczy przysieglo na polski. Osobno istnieje polska baza KRK (Krajowy Rejestr Karny) — to zupelnie inny dokument, potrzebny czesto do pracy w Polsce, a nie do sprawy imigracyjnej dotyczacej Ukrainy.

Z czego skorzystac dalej

Ponizej rozwijamy kazdy z tych tematow osobno, z dokladnymi terminami i oplatami tam, gdzie sa one publicznie potwierdzone: zaswiadczenie o niekaralnosci dla karty pobytu, nostryfikacja dyplomu, tlumacz przysiegly, dokumenty dla urzedu wojewodzkiego, terminy i koszty w jednym miejscu oraz sposob zamowienia wszystkiego zdalnie, bez wyjazdu do Ukrainy.

Zobacz takze

• Zaswiadczenie o niekaralnosci dla karty pobytu
• Nostryfikacja dyplomu ukrainskiego
• Tlumacz przysiegly dokumentow ukrainskich